Karabük’ün Safranbolu ilçesiyle özdeşleşen ve yüksek ekonomik değeri nedeniyle “dünyanın en pahalı baharatı” olarak bilinen safranın üretimini artırmak için bilimsel çalışmalar hız kazandı. Boya, gıda, ilaç ve kozmetik başta olmak üzere birçok alanda kullanılan safranın korunması ve üretim veriminin yükseltilmesi amacıyla 7 farklı AR-GE uygulaması geliştirildi.
“Kontrollü Koşullarda Bilimle Yeşeren Safran Yetiştiriciliği” projesi kapsamında yürütülen çalışmalarda özellikle toprak altında bulunan zararlılara karşı mücadeleye odaklanıldı.
Safran yumrularını tehdit eden zararlılara karşı tel kafes
Safran üretiminde köstebek, kör fare, fare ve manas kurdu gibi toprak altı zararlılarının önemli kayıplara yol açtığı belirtiliyor. Üretici İsmail Yılmaz, bu canlıların safran yumrularına ve çiçeklerine zarar vererek verimi yüzde 30-40 oranında düşürebildiğini ifade etti.
Yaklaşık 10 yıldır safran üretimi yaptığını belirten Yılmaz, bu yıl farklı AR-GE çalışmaları gerçekleştirdiklerini söyledi. Toprak altından gelen zararlılara karşı safran tarlalarının tabanında çelik tel kafes kullanılarak yapılan uygulamanın sonuçlarının iki yıl içerisinde değerlendirileceğini aktardı.
7 farklı yöntem aynı tarlada deneniyor
Çalışmalar yalnızca zararlılarla mücadeleyle sınırlı kalmadı. Safranın farklı toprak şartlarındaki gelişimini ve verimini belirlemek amacıyla da çeşitli uygulamalar gerçekleştirildi.
Malçlama, taban örtüsü, orman toprağı, alüvyal toprak, klasik üretim yöntemi ve solucan gübresi gibi farklı yöntemlerin kullanıldığı 7 ayrı uygulamayla safranın gelişimi takip ediliyor.
Ekim ve kasım aylarında gerçekleşecek çiçeklenme döneminde ilk sonuçların alınması, daha kapsamlı verim değerlendirmesinin ise iki yıllık süreç sonunda yapılması planlanıyor.
Amaç daha kaliteli ve verimli safran üretmek
Ziraat mühendisi Mine Yılmaz da safran yetiştiriciliğinin yoğun emek ve işçilik gerektirdiğine dikkat çekerek yürütülen çalışmanın üretimin sürdürülebilirliği açısından önem taşıdığını belirtti.
Farklı toprak şartları ve gübreleme yöntemlerinin safran üzerindeki etkisinin araştırıldığı çalışmayla, hem safran yumrusunun hem de çiçeğinin kalitesinin artırılması hedefleniyor.
Safranbolu’da yürütülen AR-GE çalışmaları, geleneksel üretim tecrübesini bilimsel yöntemlerle destekleyerek safran üretiminde verim ve kaliteyi artırmayı amaçlıyor. Projeden elde edilecek sonuçların önümüzdeki iki yıl içerisinde ortaya çıkması bekleniyor.
