Menopoz döneminde ortaya çıkan sıcak basması, gece terlemesi, uyku sorunları, vajinal kuruluk ve duygu durum değişiklikleri, kadınların günlük yaşamını ve yaşam kalitesini olumsuz etkileyebiliyor. Bu belirtilerin kontrol altına alınmasında hormon tedavisi bazı kadınlar için etkili bir seçenek olarak öne çıkarken, uzmanlar tedavinin herkese aynı şekilde uygulanamayacağı konusunda uyarıyor.
Liv Hospital Ulus Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Faik Tamer Sözen, menopozun kadın yaşamının doğal dönemlerinden biri olduğunu belirterek, hormon tedavisinin özellikle sıcak basması ve gece terlemesi gibi şikâyetlerin azaltılmasında fayda sağlayabildiğini ifade etti.
Hormon tedavisi kararı verilirken tek bir yöntemin tüm kadınlara uygulanmasının doğru olmadığını belirten Sözen, kadının yaşı, menopoz süreci, şikâyetlerin şiddeti, genel sağlık durumu ve kişisel risklerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Hormon tedavisi herkese uygun olmayabilir
Op. Dr. Faik Tamer Sözen, bazı kadınlarda hormon tedavisinin uygun olmayabileceğine dikkat çekti. Özellikle meme veya rahim kanseri öyküsü bulunan, nedeni açıklanamayan vajinal kanaması olan, daha önce kan pıhtısı geçiren ya da bazı karaciğer ve kalp-damar hastalıklarına sahip kadınlarda tedavi kararının daha kapsamlı değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Rahmi bulunan kadınlarda sistemik östrojen tedavisi uygulanması halinde rahim iç tabakasının korunması amacıyla progesteron veya benzeri bir progestojenin tedaviye eklenebileceğini aktaran Sözen, hormon tedavisi konusunda “her kadın kullanabilir” ya da “kesinlikle zararlıdır” şeklindeki genellemelerin doğru olmadığını vurguladı.
Doz ve tedavi süresi kişiye göre belirleniyor
Menopozda hormon tedavisi planlanırken yalnızca tedaviye başlanıp başlanmayacağının değil, kullanılacak hormonun türü, dozajı, uygulama şekli ve tedavinin süresinin de dikkate alınması gerekiyor.
Sözen, tedavinin fayda ve risk dengesinin zaman içerisinde yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, kadının şikâyetleri ve sağlık durumundaki değişikliklere göre tedavinin yeniden düzenlenebileceğini ifade etti.
Vajinal şikâyetlerde lokal tedaviler değerlendirilebiliyor
Menopozla birlikte östrojen seviyelerindeki düşüşün vajinal kuruluk, yanma, cinsel ilişkide ağrı ve bazı idrar yolu şikâyetlerine neden olabileceğini belirten Sözen, bu sorunların ön planda olduğu kadınlarda lokal tedavi seçeneklerinin değerlendirilebileceğini söyledi.
Sistemik hormon tedavisi ile lokal tedavilerin birbirinden farklı olduğuna dikkat çeken Sözen, hangi yöntemin tercih edileceğinin kadının şikâyetleri ve sağlık geçmişine göre belirlenmesi gerektiğini kaydetti.
Menopoz yönetimi sadece hormon tedavisinden ibaret değil
Hormon tedavisinin uygun olmadığı veya tercih edilmediği kadınlarda hormon dışı tedavi seçeneklerinin de bulunduğunu belirten Op. Dr. Faik Tamer Sözen, menopoz sürecinin yalnızca sıcak basması ve gece terlemesi gibi belirtilerin kontrolünden ibaret olmadığını ifade etti.
Menopoz döneminde yaşam kalitesinin korunmasının yanı sıra uzun vadeli sağlık açısından da gerekli önlemlerin alınması gerektiğini belirten Sözen; kemik sağlığı, uyku düzeni, cinsel sağlık, beslenme ve fiziksel aktivite gibi birçok unsurun birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Sözen, menopozda hormon tedavisi konusunda karar verilirken kişinin sağlık geçmişi, mevcut şikâyetleri ve risk faktörlerinin bir bütün olarak ele alınması gerektiğini vurgulayarak, tedavide “herkese aynı yaklaşım” yerine kişiye özel planlamanın önemine dikkat çekti.
